บัณฑิตวิทยาลัยสหวิทยาการผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและอาหารสุขภาพ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ร่วมมือกับสถานวิจัยระบบการดูแลผู้สูงอายุไทย คณะพยาบาลศาสตร์ เพื่อผลิตผลิตภัณฑ์ที่เป็นแหล่งของโปรตีนคุณภาพดี คือ ผลิตภัณฑ์ไข่ขาวเสริมใยอาหารในรูปแบบของพุดดิ้งพร้อมบริโภค เพื่อสะดวกในการนำไปใช้ โดยได้ยื่นขออนุสิทธิบัตรแล้ว
ดร.ปรียา เดชอรัญ และ ผศ.ดร.วัชรี สีห์ชำนาญธุรกิจ นักวิจัยบัณฑิตวิทยาลัยสหวิทยาการผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและอาหารสุขภาพ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ (ม.อ.) ได้พัฒนาผลิตภัณฑ์อาหารสุขภาพ พุดดิ้งไข่ขาวเสริมใยอาหารสำหรับผู้ป่วยติดเตียง แหล่งของโปรตีนคุณภาพดี เนื่องจากมีกรดอะมิโนที่จำเป็นต่อร่างกายครบทุกชนิด สะดวกสำหรับการนำไปใช้ น่ารับประทาน ช่วยรักษาสมดุลของโปรตีน และป้องกันการสลายกล้ามเนื้อให้กับผู้ป่วยติดเตียง รวมทั้งมีการเสริมใยอาหาร เพื่อป้องกันภาวะท้องผูกในผู้ป่วยติดเตียงด้วย
พุดดิ้งไข่ขาวเสริมใยอาหารสำหรับผู้ป่วยติดเตียง
ดร.ปรียา เดชอรัญ หัวหน้าโครงการวิจัย เปิดเผยว่า จากการที่ได้พูดคุยกับพยาบาล ของคณะพยาบาลศาสตร์ ม.อ. พบปัญหาของผู้ป่วยที่นอนติดเตียงคือการขาดโปรตีน เพื่อช่วยเหลือผู้ป่วยจึงมีแนวคิดผลิตอาหารเสริมขึ้น เป็นลักษณะของขนม นิ่ม เคี้ยวง่าย ดูดซึมได้ง่าย
ทั้งนี้ จากสถานการณ์สภาวะด้านสุขภาพของประชากรไทยพบว่า แนวโน้มการเจ็บป่วย และตายด้วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรังเพิ่มขึ้น สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์ กระทรวงสาธารณสุข พบว่าอัตราป่วยโรคหลอดเลือดสมองเพิ่มขึ้นจาก 25.3 ในปี 2548 เป็น 31.7 ต่อแสนประชากร ในปี 2555 ความชุกของผู้ป่วยที่ต้องนอนติดเตียง เนื่องจากโรคหลอดเลือดสมอง อัมพฤกษ์ อัมพาต เพิ่มจากร้อยละ 0.8 ในปี 2547 เป็น 1.6 ในปี 2553 (สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์ 2555)
ในทางเศรษฐศาสตร์พบว่า ค่าใช้จ่ายในการดูแลผู้ป่วยในช่วงเวลาดังกล่าวจะมากกว่าช่วงใด ๆ ของชีวิตคิดเป็น ร้อยละ 8-11 ต่อปีของค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพ การดูแลผู้ป่วยกลุ่มนี้ต้องอาศัยการดำเนินการ โดยกระบวนการมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วน เพื่อลดภาระค่าใช้จ่ายต่าง ๆ รวมถึงการยกระดับ และเพิ่มคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยติดเตียง
จากการที่ผู้ป่วยต้องนอนอยู่บนเตียงเป็นระยะเวลานาน หากได้รับโปรตีนไม่เพียงพอ ร่างกายจะกระตุ้นกระบวนการสลายกล้ามเนื้อให้เปลี่ยนเป็นกรดอะมิโน และเปลี่ยนเป็นกลูโคสที่ตับเพื่อเป็นแหล่งพลังงานให้ร่างกาย ผู้ป่วยจึงมีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดภาวะทุพโภชนาการ และเกิดโรคแทรกซ้อนตามมา จากการค้นพบที่ผ่านมาพบว่า ผู้ป่วยมีภาวะของโปรตีนอัลบูมินในเลือดต่ำ ซึ่งสัมพันธ์กับอัตราการเสียชีวิตที่สูงขึ้น นอกจากนี้ ยังพบว่าผู้ป่วยที่นอนติดเตียงยังมีการเคลื่อนไหวของลำไส้น้อย อาหารย่อยช้า ทำให้ไม่อยากรับประทานอาหาร ส่งผลให้มีปัญหาท้องผูกตามมาด้วย
ในคนปกติทั่วไปร่างกายต้องการโปรตีนประมาณ วันละ 0.8-1 กรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม เช่น ผู้ที่มีน้ำหนัก 60 กิโลกรัม ต้องการโปรตีนประมาณ 48-60 กรัมต่อวัน แต่ในภาวะที่มีการเจ็บป่วยหรือมีแผลกดทับ ร่างกายจะมีอัตราเมตาบอลิซึมที่สูงขึ้น ร่างกายจะสลายโปรตีนออกมาเพื่อใช้เป็นแหล่งพลังงาน การได้รับกรดอะมิโน และการเสริมโปรตีนในอาหาร จึงมีศักยภาพที่จะรักษาโปรตีนในกล้ามเนื้อ และช่วยลดกระบวนการเหนี่ยวนำให้เกิดการสูญเสียกล้ามเนื้อได้
ไข่ขาว จัดเป็นแหล่งของโปรตีนคุณภาพดี เนื่องจากมีกรดอะมิโนที่จำเป็นต่อร่างกายครบทุกชนิด โดยมีโปรตีนเป็นองค์ประกอบประมาณ ร้อยละ 11 นอกจากนี้ ยังพบว่าโปรตีนที่เป็นองค์ประกอบในไข่ขาว ยังสามารถแสดงคุณสมบัติเชิงหน้าที่ ที่เป็นประโยชน์ต่อร่างกายได้ เช่น มีฤทธิ์ต้านเชื้อจุลินทรีย์ กระตุ้นการเจริญของเซลล์ และกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกัน ไข่ขาวจึงเป็นแหล่งของโปรตีนที่เหมาะสม สำหรับนำมาใช้ในการพัฒนาผลิตภัณฑ์สำหรับผู้ที่มีความต้องการโปรตีนสูง เช่น เด็ก ผู้สูงอายุ นอกจากนี้ ยังเหมาะกับผู้ป่วยโรคไต ผู้ป่วยในระยะพักฟื้น และผู้ป่วยติดเตียง